Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir kavramdır; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan başlamak doğru olur, çünkü kuru yaprağın ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Burada romeo y julieta tubos puro gibi tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren koku ne kadar belirgin ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır ve bu basit adım sonraki tüm yorumları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu hemen kaydetmek iyi olur, çünkü hafıza kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu iki kez koklamak yanılmayı önler çünkü gürültülü ortamlarda ince kokular kolayca kaçırılır. Yoğunluk kendi başına iyilik ölçüsü sayılmaz; yalnızca şiddeti anlatır. Kısacası ilk denemede acele etmemek ve kriterleri önceden belirlemek işin temeli olur. Kriter netleşince her puro aynı cetvelle tartılır ve notlar birbiriyle tutarlı olur. Tadım sırasında telefon kenarda durursa odaklanma artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir çubuğun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden yoğunluğu tek seferde değerlendirmek doğru olmaz ayrıca erken davranıp hüküm vermek kolay yapılan bir yanlıştır. İlk üçte birlik bölümde koku genellikle hafif ama temiz gelir tabii ki bu düzen her çubukta aynen geçerli olmayabilir. Romeo julieta no. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer zira gerçek karakter çoğu zaman burada saklıdır. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman zirveye yaklaşır ama notalar belirginleşir hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten edinilen izlenim eksik kalır. Romeo y julieta petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu artış daha geç görülür nitekim bu sebeple yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde ısı yükseldiğinden acımsı notalar öne çıkabilir nitekim ısınmış yaprak kendi karakterini ancak orta kısımda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir not yazmak daha adil değerlendirme verir. Evrelerin sınırı çoğu zaman keskin olmaz, bu yüzden kabaca üç parçaya ayırmak yeterlidir. Geçişleri fark etmek adına nefes sıklığını sabit tutmak önemlidir. Art arda çekmek ısıyı artırır hem de tadı çarpıtır.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu sayıya dökmek öznel izlenimi daha okunur kılar her zaman aynı ışık ile sakin bir köşe tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir skala çoğu tadımcı için yeterlidir bu da değerlendirmeleri insandan insana daha karşılaştırılabilir yapar. 1 hafif notayı, 5 de ağızda uzun süre kalan güçlü aromayı anlatır bu sayede odak dağılmaz ve not kalitesi yükselir. Petit julietas neye benzer benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük basamaklarda yer alır hem de ileride bakıldığında neyi düşündüğünüz kolayca anlaşılır. Petit julietas 25'lik nasıl içilir benzeri aynı boydaki bir kutu ise tatlı tonları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan alabilir. Notu vermeden önce birkaç nefes yapmak şarttır öte yandan ondalık puanlar vermek fazladan bir karmaşa yaratır. Ölçeği her seferinde aynı tutmak kıyaslamayı güvenilir yapar. Skalanın ortası en çok tercih edilen puandır, çünkü dengeli aromalar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki puanlar yalnızca istisnai hâllerde verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici kalır.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çubuğun kalınlığı, yanışın hızını hem de yoğunluğunu doğrudan etkiler bu yüzden kül hattının düzgün ilerlemesini da izlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk hızla ısınır, dolayısıyla keskin tonlar çabuk öne çıkar nitekim ince çubuklarda ısı artışı çok daha çabuktur. Tadımda petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz yanma temposu ise tadı doğrudan etkileyen bir unsurdur. Geniş çaplı çubuklarda duman daha yavaş akar ama notalar daha geç belirir hem de bu çabukluk tadın algılanma süresini kısaltır. Romeo julieta regalias londres benzeri bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu dengesizse not kısmına eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha ayrıntılı kılar ama gücünü azaltmaz tersine geniş gövdede ısı daha geniş bir alana yayılır. Bu yüzden çapı not defterine eklemek unutulmamalı. Farklı çaplarda iki ürünü aynı oturumda tadarken ilk olarak inceyi sonra geniş çaplıyı seçmek mantıklıdır. Bu şekilde güçlü aroma ince olanın tadını gölgelemez. Aradaki bekleme zamanı en az otuz dakika olmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Aroma iki yoldan gelir: damaktaki tat ve burnun yakaladığı aroma hâlbuki ikisi karşılıklı besler ama eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek için ikisini ayrı yazmak gerekir bu ayrım başta önemsiz görünse de yorumları epey etkiler. Dumanı dudaktan bırakırken burundan hafifçe bırakmak retrohale yöntemidir mesela hafif bir nefes aromayı çok zengin gösterir. Short churchills yoğunluğu nasıl gibi kremsi bir robusto bu denemede koku katmanını belirgin gösterir ayrıca nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler güvenilir sayılmaz. Short sports neye benzer gibi ince bir çubuk ise kuru tonu daha kısa bırakır sert bir nefes ise narin tonları siler. Yoğunluk damakta zayıf fakat koku tarafında yüksek çıkabilir benzer biçimde çok sıcak bir yemekten sonra algı körelir. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayrı yazmak yanılgıyı önler. Acemi kişiler için önce koku yoluyla algılanan notalara odaklanmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça dil tarafı de ayrıntı vermeye başlar. Değişik aromaları isimlendirmeyi denemek hafızayı güçlendirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan zayıf algılanır ayrıca yemek aralarında deneme yapacaksanız bu önlem iyice önem kazanır. Bu yüzden her denemeden önce oda sıcaklığında bir yudum su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün olduğu gibi görmenizi mümkün kılar. Geniş çaplı puro kutusu gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda yeterlidir çünkü doymuş bir ağız en güçlü notayı bile silik hissettirir. Şekersiz kahve kakao notalarını güçlendirir, şekerli içecek ise onları bastırır üstelik çok soğuk sıvılar damağı duyarsızlaştırır hem de aroma algısını düşürür. Puritos serisi aroma profili benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün notası su ile daha net görünür o nedenle hazırlık aşaması ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her seferinde aynı seçmek karşılaştırmayı bozmaz nitekim tatlı sıvıdan sonra keskin notalar olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra tadım denemek doğru olmaz. Su ve kahve dışında çay da düşünülebilir; asıl mesele seçimin şekersiz olmasıdır. Ağız temizlendikten sonra iki üç dakika beklemek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan tadım sıklıkla eksik sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo formatında yanış hızlı sürdüğünden yoğunluk dalgalanması daha az bir aralıkta kalır üstelik başlangıç notu bu boylarda hızla silinebilir. Dolayısıyla ilk çekişler ve bitiş arasındaki farkı görmek daha zordur bu yüzden kısa bir ölçü büyük boy bir ürüne göre daha dikkatli izlenmelidir. Romeo julieta 20 club gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve aroma gücünü izlemeyi kolaylaştırır çünkü her nefesin ağırlığı daha büyüktür. 20 mini sigarillo yoğunluğu nasıl gibi mini ölçü de sedir tonunu hızla ortaya koyup biter çünkü geçiş uzun süre değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki adet denemek tek denemeden daha sağlam izlenim verir bu sebeple sakin ve dengeli nefes tercih edilir. Teneke kutu aroması yakmadan önceki ilk notu belirler dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrı yazmak yararlıdır. Boy küçüldükçe aroma ayrıntısı azalır, fakat yoğunluk hissi aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk notlarını büyük boy notlarıyla birebir karşılaştırmamak gerekir. Ayrı bir sayfa açmak yararlıdır.
Notları kayıt altına almanın aroma değerlendirmesine katkısı
Bir defalık bir deneme yoğunluk konusunda güvenilir bir yargı vermez yani her deneme önceki denemenin üstüne inşa edilir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ile saat algıyı değiştirir bu düzen üç dört tadımdan ardından belirgin katkı sağlar. Bu yüzden küçük bir not defteri tutmak fayda sağlar yoksa aynı aromalar her seferinde yeniden öğrenilir. San cristobal 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir notası değişiyor mu görülür üstelik aynı çubuğa geri dönüp bakmak ilerlemeyi ölçmenizi sağlar. Kalın gövdeli beşli kutu gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu da zaman kaybına neden olur. Saat, çubuk ismi ile puan deftere yazılmalı nitekim ilk notlar ileride açıldığında ilginç farklar gösterir. Notlar arasında iki puandan fazla sapma varsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz netleşir. Kayıtta kısa ifadeler uzun paragraflardan daha işlevseldir. Mesela ikinci evre belirgin ahşap tonu şeklinde bir not tatmin edici olur. Sonradan okunduğunda anlaşılır kalmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Gövde, dumanın damaktaki ağırlığını anlatır; yoğunluk de tatların şiddetidir zira bu iki ölçüt aynı doğrultuda ilerleme göstermek mecburiyetinde olmaz. Bu iki kavram çoğu zaman birbirine karıştırılır, oysa ayrı ölçülür bu iki kavramı ayırmak sonuçta daha dürüst bir değerlendirme ortaya çıkarır. Küçük boy yumuşak puro gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sütlü kahve notasını belirgin verebilir örneğin ağır bir içim sönük bir aromayla birleşebilir. La cabaña nasıl içilir gibi dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla sedir notasını yüksek tutar üstelik ağır bir duman notasız da kalabilir. Yani yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek aroma verebilir aksi durum da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki puan tutmak işe yarar bu nedenle tek ifadeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı değerlendirmek iyidir. Dolgunluğa bakıp aroma gücünü tahmin etmek yanlış sonuç verir. Birbirine yakın gövdeli iki çubuk içinde yoğunluk farkı bulmak hassas bir iştir. Bu becerinin ilerlemesi sabır ile düzenli not tutmayı gerektirir. Sonuçta en iyi ölçüt kişisel tercihiniz olacaktır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Oda, yoğunluk algısını en az tütün kadar şekillendirir yani en sağlam değerlendirme koşulları değiştirmemekle başlar. Nemi düşük bir havada tütün hızlı yanar ve keskin notalar abartılır bu nedenle oda şartlarını de kayda eklemek akıllıca olur. Çok nemli ortamda de duman tıkanır ve aroma silikleşir sıcaklık ise yaprağın ısınma hassasiyetini etkileyen başka bir etkendir. La prado gibi ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken kutunun tuttuğu nemi hesaba katmak yararlıdır aksi halde farklı günlerde ortaya çıkan not farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa ayrım net okunur tadım günü seçerken bu etkeni hesaba katın. Havalandırma ortamdaki kokuları azaltır, yoğun koku de algıyı şaşırtır oysa gerçek neden çoğu zaman ortamdaki nem veya esinti olur. Tadımı hep aynı odada yapmak en tutarlı yoldur. Havasız bir ortamda duman birikirse ikinci çubuğun tadı yanlış okunabilir. Kapı aralığı sağlamak genellikle işe yarar. Rüzgar fazla sertse yanış düzeni bozulur.